Fully-Onchain Game (FOCG) là mô hình game mà toàn bộ logic, trạng thái và tài sản đều vận hành trực tiếp trên blockchain, đảm bảo tính minh bạch, phi tập trung và quyền sở hữu thực cho người chơi.
Khác với các game hybrid chỉ ghi nhận một phần dữ liệu on-chain, FOCG đặt toàn bộ gameplay lên blockchain, cho phép cộng đồng tham gia sáng tạo, kiểm chứng và mở rộng mà không cần trung gian.
- FOCG là bước tiến mới trong Web3 Gaming, khi toàn bộ logic và tài sản đều nằm on-chain.
- Mô hình này mang lại quyền sở hữu thực, tính minh bạch và khả năng mở rộng cộng đồng.
- Các tựa game như Dark Forest, Loot Survivor, The Six Dragons đang dẫn đầu xu hướng FOCG.
Fully-Onchain Game là gì?
Fully-Onchain Game (FOCG) là dạng trò chơi mà mọi thành phần – từ logic, trạng thái đến tài sản – đều được triển khai trên blockchain. Chỉ phần giao diện người dùng (front-end) là off-chain, đóng vai trò hiển thị và tương tác.
Điểm khác biệt lớn giữa FOCG và game truyền thống hay hybrid nằm ở việc toàn bộ dữ liệu và hành động trong game đều được xác thực và lưu trữ công khai, loại bỏ rủi ro gian lận và thao túng từ nhà phát hành. Đây chính là bước tiến giúp Web3 gaming trở nên minh bạch và công bằng hơn.
“Fully-Onchain Game là minh chứng cho việc công nghệ blockchain có thể thay đổi cách chúng ta định nghĩa quyền sở hữu trong trò chơi.”
– Yat Siu, Chủ tịch Animoca Brands, 2024 (nguồn: CoinDesk)
Mô hình hoạt động của FOCG ra sao?
FOCG vận hành hoàn toàn dựa trên các smart contract lưu trữ và xử lý dữ liệu gameplay. Mỗi hành động của người chơi – như di chuyển, chiến đấu, mua bán vật phẩm – đều là một giao dịch on-chain được xác thực bởi mạng blockchain.
Trong khi đó, các yếu tố nặng như hình ảnh, âm thanh được lưu trên hệ thống phi tập trung như IPFS hoặc Arweave để giảm tải chi phí. Sự kết hợp này giúp game duy trì tính phi tập trung mà vẫn đảm bảo trải nghiệm mượt mà.
“Những gì FOCG mang lại là một ‘thế giới game mở’ thực sự – nơi bất kỳ ai cũng có thể xác minh, mở rộng hoặc thậm chí fork lại trò chơi.”
– Vitalik Buterin, Nhà sáng lập Ethereum, phát biểu tại ETHCC 2025
Kiến trúc và công nghệ nền tảng của FOCG
Kiến trúc FOCG bao gồm nhiều lớp: blockchain nền tảng (Ethereum, Polygon, Arbitrum…), các layer-2 (Optimism, zkSync) và hạ tầng lưu trữ phi tập trung.
Toàn bộ logic gameplay được đảm bảo bởi smart contract, trong khi người chơi chỉ cần một ví Web3 để tương tác.
Việc chuyển sang layer-2 giúp giảm chi phí gas và tăng tốc độ xử lý. Theo Dune Analytics, năm 2025 có tới 70% game FOCG hoạt động trên layer-2 như Arbitrum hoặc Optimism – một dấu mốc quan trọng cho sự phổ cập của công nghệ này.
| Nền tảng | Tốc độ xử lý | Chi phí giao dịch trung bình | Tỷ lệ game FOCG sử dụng (2025) |
|---|---|---|---|
| Ethereum | 5–10 giây | 0,01–0,05 ETH | 20% |
| Arbitrum | Dưới 1 giây | 0,001 ETH | 40% |
| Optimism | Dưới 1 giây | 0,002 ETH | 30% |
| Polygon | 2–3 giây | 0,0008 ETH | 10% |
Cách tham gia vào game FOCG
Người chơi chỉ cần kết nối ví Web3 (như MetaMask, Coin98 Super Wallet) để xác thực danh tính và quyền sở hữu tài sản. Mỗi hành động trong game – từ giao dịch vật phẩm tới nâng cấp kỹ năng – được ghi lại dưới dạng giao dịch blockchain, minh bạch và vĩnh viễn.
Một số game tiên phong như Dark Forest ứng dụng zero-knowledge proof (ZKP) để giữ bí mật chiến thuật trong khi vẫn đảm bảo tính minh bạch. Nhờ layer-2, thời gian xác nhận giao dịch rút xuống dưới 1 giây, tiệm cận game truyền thống.
Mô hình kinh tế trong FOCG
Hệ sinh thái kinh tế của FOCG xoay quanh token và NFT. Token được dùng để thanh toán, staking, hoặc tham gia governance; trong khi NFT đại diện cho tài sản độc quyền như nhân vật, trang bị, đất đai. Nhiều trò chơi còn kết hợp DeFi, cho phép người chơi vay, cho vay hoặc farm lợi nhuận ngay trong game.
“Sự kết hợp giữa NFT và DeFi trong FOCG đang tạo ra mô hình kinh tế ‘Play-and-Earn’ bền vững hơn so với Play-to-Earn truyền thống.”
– Messari Report, Quý II/2025
Các tựa game tiêu biểu theo mô hình FOCG
Dark Forest
Là tựa game chiến lược không gian đầu tiên hoàn toàn on-chain, Dark Forest sử dụng công nghệ ZKP để bảo mật dữ liệu và duy trì tính minh bạch.
Đến tháng 9/2025, khi tích hợp Optimism, chi phí giao dịch giảm 85%, số người chơi đạt 50.000 và doanh thu NFT hành tinh đạt 300 triệu USD.
Loot Survivor
Trên Arbitrum, Loot Survivor kế thừa di sản Loot NFT, cho phép người chơi sử dụng NFT làm nhân vật và chiến đấu on-chain.
Bản cập nhật tháng 7/2025 giúp tăng 30% người chơi, đạt thêm 60.000 tài khoản, doanh thu NFT đạt 200 triệu USD.
The Six Dragons
Trò chơi nhập vai (RPG) này trên Polygon chuyển đổi thành FOCG, nơi người chơi sở hữu rồng NFT và tham gia chiến đấu, giao dịch ngay trên blockchain. Đến tháng 8/2025, có hơn 120.000 giao dịch mỗi tháng, TVL đạt 150 triệu USD.
Lợi ích của Fully-Onchain Game
FOCG mang lại quyền sở hữu thực sự cho người chơi, minh bạch hóa mọi giao dịch, và loại bỏ khả năng can thiệp từ nhà phát hành.
Người chơi có thể tự do giao dịch, chuyển nhượng hoặc phát triển nội dung game nhờ mã nguồn mở.
Đây cũng là nền tảng cho các mô hình kinh tế phi tập trung, nơi người chơi có thể “chơi để đầu tư” (Play-and-Invest) thay vì chỉ giải trí.
Các dự án như The Six Dragons đã chứng minh khả năng biến game thành một hệ sinh thái tài chính mở.
Thách thức của FOCG hiện nay
Dù tiềm năng lớn, FOCG vẫn đối mặt với các rào cản như tốc độ xử lý thấp (10–20 TPS) và chi phí gas cao.
Tuy nhiên, sự ra đời của layer-2 đã giúp giảm chi phí xuống 0,001–0,003 ETH, cải thiện đáng kể khả năng tiếp cận.
Thêm vào đó, yêu cầu kỹ năng sử dụng ví Web3 khiến người chơi phổ thông còn dè dặt. Nhưng với xu hướng phát triển giao diện thân thiện và các ví thông minh (smart wallet), rào cản này đang dần được xóa bỏ.
Những câu hỏi thường gặp
1. FOCG khác gì so với game blockchain thông thường?
FOCG đưa toàn bộ logic và trạng thái game lên blockchain, không phụ thuộc vào máy chủ trung tâm, giúp minh bạch và phi tập trung hoàn toàn.
2. Người chơi có thể thật sự sở hữu tài sản trong FOCG không?
Có. Mọi vật phẩm, nhân vật hay đất đai trong FOCG đều tồn tại dưới dạng NFT, được lưu on-chain và thuộc toàn quyền sở hữu của người chơi.
3. Layer-2 có vai trò gì trong FOCG?
Layer-2 như Arbitrum hay Optimism giúp giảm chi phí, tăng tốc độ giao dịch và cải thiện trải nghiệm người chơi, đưa FOCG gần hơn với game truyền thống.
4. FOCG có ứng dụng DeFi không?
Có. Nhiều game tích hợp DeFi, cho phép staking, lending hoặc farming trực tiếp trong game, tạo mô hình “Play-and-Earn” linh hoạt và bền vững.
5. FOCG có tương lai phát triển ra sao?
Theo CoinDesk, doanh thu toàn ngành có thể đạt 2 tỷ USD vào cuối năm 2025, nhờ sự kết hợp giữa blockchain, layer-2 và DeFi, mở ra kỷ nguyên mới của Web3 gaming.
