Meteora đã có một khởi đầu ấn tượng trong hệ sinh thái Solana, vươn lên trở thành một sàn giao dịch phi tập trung (DEX) hàng đầu chỉ trong một thời gian ngắn. Từ những ngày đầu thành lập vào năm 2021, Meteora đã không ngừng xây dựng nền tảng của mình, liên tục bổ sung các tính năng mới và mở rộng danh sách các đối tác để nâng cao trải nghiệm người dùng.
Meteora là gì?
Meteora là một sàn giao dịch phi tập trung (DEX) hoạt động trên mạng lưới Solana. Tiền thân của sàn giao dịch này là dự án Mercurial. Mục tiêu của Meteora không thay đổi so với Mercurial, đó là trở thành nguồn cung cấp thanh khoản hàng đầu trên Solana. Để đạt được mục tiêu này, Meteora sử dụng nhiều mô hình hoạt động khác nhau, từ mô hình tạo lập thị trường liên tục (CLMM) đến mô hình đa mã thông báo.
Ngoài ra, Meteora đã trải qua giai đoạn tăng trưởng nhanh chóng kể từ khi đổi tên. Tổng giá trị bị khóa (TVL) trên sàn giao dịch đã tăng từ 40 triệu USD lên 200 triệu USD chỉ trong khoảng thời gian từ năm 2023 đến 2024.
Mô hình hoạt động của Meteora
Hiện nay, Meteora áp dụng bốn mô hình hoạt động chính, bao gồm:
DLMM
DLMM là một mô hình cung cấp thanh khoản tập trung (CLMM), cho phép người dùng cung cấp thanh khoản vào các vùng giá cụ thể. Không giống như các dự án CLMM thông thường, Meteora sử dụng cấu trúc tương tự như Liquidity Book của Trader Joe.
Phân chia Vùng giá Tối ưu
Thay vì sử dụng một khoảng giá rộng như các dự án khác, DLMM chia các mức giá thành các vùng giá rất nhỏ. Ví dụ, nếu người dùng muốn hoán đổi AVAX ở mức giá 20 USD, vùng giá hoán đổi sẽ nằm trong khoảng 20,01 USD hoặc 19,99 USD. Trong khi đó, ở các dự án khác, vùng giá thường dao động từ 19 đến 21 USD.
Cách phân chia này giúp giảm thiểu tình trạng trượt giá khi giao dịch trên Meteora.
Ba chế độ Cung cấp Thanh khoản
DLMM cung cấp ba chế độ cung cấp thanh khoản chính:
- Spot: Phân phối thanh khoản đồng đều trong các vùng giá, phù hợp với các cặp tài sản có biến động không quá cao.
- Curve: Phân bổ phần lớn thanh khoản vào giữa vùng giá và giảm dần về các cạnh ngoài. Curve thường được sử dụng cho các cặp stablecoin.
- Bidask: Phân bổ nhiều thanh khoản vào hai cạnh vùng giá, trong khi mức thanh khoản thấp nhất nằm ở giữa. Bidask phù hợp với các cặp tài sản có biến động cao.
Multi-Token
Multi-Token là mô hình cung cấp thanh khoản với ba đến bốn token thay vì chỉ hai token thông thường, tương tự như mô hình 3Pool và 4Pool của Curve Finance.
Mục đích của Multi-Token
Mục tiêu chính của 3Pool và 4Pool là cho phép người dùng giao dịch stablecoin trên Solana với trượt giá bằng không. Điều này có nghĩa là khi người dùng đổi một stablecoin thành một stablecoin khác, họ sẽ nhận được đúng số lượng tài sản mà đáng lẽ họ phải nhận được, mà không bị khấu trừ bất kỳ khoản phí nào.
Ngoài ra, các pool này còn giúp hệ sinh thái Solana tăng cường thanh khoản stablecoin một cách đáng kể. Khi có nhiều stablecoin được giao dịch và lưu thông trên hệ thống, rủi ro liên quan đến việc một số stablecoin bất ngờ mất giá trị sẽ được giảm thiểu.
Tình hình hiện tại của Multi-Token
Tính đến thời điểm hiện tại, khối lượng giao dịch 24 giờ trên các pool Multi-Token đã đạt tới 8,7 triệu USD. Điều này cho thấy nhu cầu rất lớn đối với các sản phẩm này trên hệ sinh thái Solana.
Dynamic AMM
Ngoài pool multitoken và DLMM, Meteora còn có pool Dynamic AMM với mô hình cung cấp thanh khoản từ 0 đến vô cùng. Không giống như DLMM khi thêm thanh khoản ở một khoảng giá nhất định, Dynamic AMM có thể thêm thanh khoản ở bất kỳ giá nào.
Các pool Dynamic AMM bao gồm:
- LST Pool: Dành cho các cặp tài sản thuộc Liquid Staking Token, chẳng hạn như JitoSOL, mSOL…
- Dynamic Pool: Dành cho các cặp token thông thường như SOL, BONK… Điểm khác biệt là những tài sản trên Dynamic Pool được Meteora đem cho vay ở những giao thức Lending & Borrowing. Nhờ đó, nhà cung cấp thanh khoản ở Dynamic Pool có thêm lợi nhuận từ phí giao dịch và lãi cho vay.
- FX Pool: Dành cho các cặp tài sản liên quan tới thị trường ngoại hối forex. Hiện FX Pool đang hỗ trợ cặp tài sản EUR/CUSDC.
Vault
Ngoài những cơ chế cung cấp thanh khoản phổ biến, Meteora còn phát triển tính năng hỗ trợ người dùng stake các loại tài sản như USDC, SOL, USDT… tại mục Vault.
Các tài sản được stake trong Vault sẽ được Meteora đem đi cho vay tại các giao thức cho vay uy tín như Solend và Tulip. Lợi nhuận mà bạn nhận được từ Vault thực chất chính là lãi suất cho vay của hai nền tảng lending này.
Mục đích của Vault không chỉ dừng lại ở việc giúp người dùng gia tăng lợi nhuận, mà còn là một nguồn vốn dự trữ hỗ trợ nền tảng đề phòng khi có sự cố xảy ra.
MET Token là gì?
Meteora đổi tên từ nền tảng Mercurial với MER Token. Theo đội ngũ dự án, Meteora sẽ sử dụng một token mới, hoàn toàn tách biệt so với MER.
Hiện tại, Meteora chưa ra mắt token và tokenomics. Tuy nhiên, đội ngũ dự án đã có kế hoạch dành:
- 10% MET cho những người cung cấp thanh khoản trên nền tảng Meteora.
- 20% MET cho những người nắm giữ MER tính đến cuối tháng 2/2022.
Roadmap và cập nhật
Các cột mốc quan trọng của dự án:
- 02/2023: Mercurial đổi tên thành Meteora.
- 31/01/2024: Bắt đầu tích điểm để nhận airdrop token MET.
- 05/02/2024: Ra mắt MET DAO.
Giải thích các mốc thời gian:
- Đổi tên Mercurial thành Meteora: Đây là một sự thay đổi về thương hiệu, phản ánh tầm nhìn và sứ mệnh mới của dự án.
- Tính điểm để airdrop token MET: Trong thời gian tính điểm, người dùng sẽ thực hiện các tác vụ cụ thể (chẳng hạn như đăng ký, giới thiệu bạn bè, hoàn thành các nhiệm vụ) để tích lũy điểm. Những điểm này sẽ được sử dụng để phân phối token MET trong đợt airdrop sau đó.
- Ra mắt MET DAO: MET DAO là một tổ chức tự trị phi tập trung sẽ quản lý dự án và đưa ra quyết định về tương lai của nó. Người nắm giữ token MET sẽ có quyền bỏ phiếu trong MET DAO, giúp họ có tiếng nói trong quá trình ra quyết định.
Đội ngũ dự án, nhà đầu tư và đối tác Meteora
Đội ngũ dự án
Hiện nay, vẫn chưa có thông tin chính thức về đội ngũ đằng sau dự án Meteora. Tuy nhiên, một số suy đoán được đưa ra rằng các thành viên của Meteora có thể đến từ Jupiter.
Nhà đầu tư
Trước khi đổi tên:
- Mercurial đã trải qua 7 vòng gọi vốn (bao gồm các vòng hạt giống, pre-seed và Series A).
- Thu hút được tổng số tiền đầu tư là hơn 46 triệu USD Mỹ.
Sau khi đổi tên:
- Meteora chưa gọi vốn kể từ khi đổi tên từ Mercurial.
Đối tác
Các đối tác chiến lược của Meteora bao gồm nhiều dự án trong hệ sinh thái Solana, chẳng hạn như:
- Allbridge: Một cầu nối liên chuỗi cho phép chuyển giao tài sản giữa các blockchain khác nhau.
- GeckCoin: Một đồng tiền mã hóa được sử dụng trong hệ sinh thái trò chơi của Geckos, một nền tảng trò chơi blockchain.
Những dự án tương tự
Các dự án tương tự như Meteora:
- Raydium: Nền tảng DEX (Sàn giao dịch phi tập trung) hàng đầu trên mạng lưới Solana, cung cấp nhiều mô hình giao dịch khác nhau, từ Mô hình tạo thị trường không thường trực (CLMM) đến Mô hình tạo thị trường tự động (AMM) truyền thống.
- Uniswap: Sàn giao dịch phi tập trung chạy trên mạng lưới Ethereum, cũng là một trong những sàn giao dịch phi tập trung lớn nhất hiện nay. Uniswap cung cấp mô hình AMM, trong đó giá tài sản được xác định dựa trên tỷ lệ cung cầu của các nhóm thanh khoản do người dùng cung cấp.
