Trung Quốc đang cân nhắc cấm chuyển nhượng ô tô mới đăng ký trong vòng sáu tháng nhằm ngăn chặn việc gian lận bán xe “không lăn bánh” gây méo mó thị trường.
Quy định này nhằm giảm tình trạng các hãng xe và đại lý đăng ký bảo hiểm trước rồi bán lại xe giả tạo doanh số, tạo áp lực lên thị trường ô tô điện đang cạnh tranh khốc liệt tại Trung Quốc.
- Chính phủ Trung Quốc dự kiến cấm bán lại xe mới trong vòng sáu tháng để loại bỏ xe “không lăn bánh”.
- Nhiều hãng xe điện lớn như Zeekr và Neta bị phát hiện dùng chiêu thức bảo hiểm trước để thổi số liệu bán hàng.
- Quy định sẽ giúp nâng cao minh bạch dữ liệu và buộc các đại lý, hãng xe phải cạnh tranh công bằng hơn trong thị trường EV.
Trung Quốc có thực sự sẽ áp đặt lệnh cấm bán lại xe mới đăng ký trong 6 tháng?
Hồi tháng 7 năm 2025, Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc giới thiệu kế hoạch cấm bán lại các xe đã đăng ký trong vòng 6 tháng, để ngăn chặn việc lợi dụng dữ liệu bán hàng ảo qua xe không chạy thực tế.
Đây là phản ứng quyết liệt đầu tiên của chính phủ nhằm giải quyết tình trạng cạnh tranh gay gắt và các hành vi gian lận phổ biến trong thị trường ô tô điện. Lệnh cấm cứng này sẽ khiến các hãng và đại lý không thể “tăng trưởng ảo” bằng cách đăng ký, bảo hiểm xe trước khi giao cho khách.
Việc sử dụng xe “không lăn bánh” để thổi phồng doanh số đang phá vỡ sự ổn định của ngành ô tô. Quy định 6 tháng cấm bán lại sẽ phục hồi tính minh bạch thị trường một cách hiệu quả.
Ông Wei Jianjun, CEO Great Wall Motor, tháng 5/2025
Hiện tượng xe “không lăn bánh” là gì và ảnh hưởng ra sao?
Xe “không lăn bánh” là những chiếc ô tô tuy đã được đăng ký và bảo hiểm nhưng chưa từng được chủ sở hữu sử dụng hoặc chuyển giao thực tế. Hành vi này giúp nhà sản xuất báo cáo doanh số lớn hơn nhưng tiềm ẩn rủi ro pháp lý và gây méo mó thị trường.
Các hãng và đại lý đăng ký xe và mua bảo hiểm trước để ghi nhận doanh số, sau đó mới tìm cách bán ra hoặc chuyển đổi “trong nội bộ”, khiến các chỉ số bán hàng trở nên thiếu chính xác và gây mất niềm tin từ người tiêu dùng.
Zeekr và Neta bị tố khai khống doanh số bằng chiêu trò bảo hiểm trước như thế nào?
Báo cáo của Reuters (tháng 7/2025) đã tiết lộ Zeekr và Neta – hai thương hiệu xe điện hàng đầu Trung Quốc – có sử dụng chiến thuật bảo hiểm trước để tăng ảo doanh số. Neta đã bảo hiểm trước hơn 64.000 xe từ 2023 đến quý đầu 2024, chiếm hơn 50% doanh số công bố.
Khách hàng thường không biết xe đã được bảo hiểm và chỉ phát hiện ra khi bảo hiểm hết hạn sớm. Các đại lý xác nhận họ bị áp lực xả kho, giải thích tình trạng bảo hiểm sớm hết hạn là “ưu đãi miễn phí”. Neta đang trong quá trình phá sản, với doanh số quý 1/2025 chỉ còn khoảng 1.200 xe.
Zeekr cũng có dấu hiệu tương tự, với nhà phân phối nhà nước ở Xiamen chi đăng ký bảo hiểm cho 2.737 xe trong một tháng, nhưng thực tế chỉ 271 xe được cấp biển số và giao khách.
Việc thổi phồng số liệu bằng bảo hiểm trước tạo áp lực không công bằng và khiến thị trường mất ổn định. Đã đến lúc ngành ô tô cần minh bạch hơn và tuân thủ luật chơi thực sự.
Ông Li Wei, chuyên gia phân tích ngành ô tô Trung Quốc, tháng 7/2025
Chính quyền và các hiệp hội đang có biện pháp gì để ngăn chặn?
Trung Quốc đã cam kết tăng cường giám sát thị trường ô tô, với các quy định nghiêm ngặt hơn và hình thức xử phạt các đại lý vi phạm, như phạt những đơn vị tiền đăng ký xe chưa bán được. Hiệp hội đại lý xe Trung Quốc đề xuất áp dụng hệ thống mã hóa theo dõi xuất khẩu xe đã qua sử dụng để tránh lỗ hổng chính sách.
Những điều chỉnh này nhằm giảm gian lận, khôi phục niềm tin người tiêu dùng và hỗ trợ các hãng xe cạnh tranh lành mạnh trên thị trường EV lớn nhất thế giới.
Các hãng xe khác nhau sử dụng chiêu thức “bảo hiểm trước” như thế nào?
| Hãng xe | Phương thức gian lận | Tác động doanh số | Hiện trạng |
|---|---|---|---|
| Neta (Zhejiang Hozon) | Bảo hiểm trước cho hơn 64.000 xe từ 2023-2024 | Hơn 50% doanh số thời gian đó | Chủ công ty phá sản, quý 1/2025 chỉ bán 1.200 xe |
| Zeekr (Geely Auto) | Bảo hiểm xe trước, chỉ 271/2.737 xe đăng ký biển số thật | Thổi phồng doanh số cuối năm 2024 | Phản hồi phủ nhận tin đồn từ Zeekr |
Các câu hỏi thường gặp
1. Vì sao Trung Quốc lại cấm chuyển nhượng xe mới trong 6 tháng?
Lệnh cấm nhằm ngăn chặn hành vi gian lận doanh số bằng cách bán lại xe đã đăng ký bảo hiểm nhưng chưa sử dụng, giúp thị trường minh bạch và cạnh tranh công bằng hơn.
2. Hiện tượng xe “không lăn bánh” là gì?
Đó là xe đã đăng ký và mua bảo hiểm nhưng không được giao cho khách, chỉ dùng để tạo doanh số ảo hoặc nhân viên nội bộ tận dụng.
3. Hai hãng xe điện Zeekr và Neta gian lận ra sao?
Họ đăng ký bảo hiểm cho hàng chục ngàn xe trước khi bán để báo cáo doanh số lớn, dù khách chưa nhận xe thực tế.
4. Biện pháp nào được Trung Quốc áp dụng để xử lý gian lận?
Bộ Công nghiệp tăng giám sát, xử phạt đại lý vi phạm và đề xuất mã hóa theo dõi xuất khẩu xe đã qua sử dụng.
5. Lệnh cấm bán lại xe có hiệu lực khi nào?
Chưa có ngày chính xác, nhưng dự kiến sẽ áp dụng từ năm 2025 và kéo dài ít nhất sáu tháng kể từ khi đăng ký xe.
