Pavel Durov, nhà sáng lập kiêm CEO Telegram, cho biết ông mua Bitcoin từ rất sớm, nắm giữ qua các chu kỳ giảm mạnh và dùng lợi nhuận để trang trải cuộc sống, đồng thời tin Bitcoin sẽ còn bứt phá.
Ông khẳng định Telegram không tạo lợi nhuận cá nhân cho mình; chính Bitcoin giúp ông “trụ vững”, trong khi TON được thiết kế để mở rộng quy mô người dùng, nhấn mạnh hạn chế của Bitcoin và Ether ở bài toán throughput.
- Pavel Durov mua vài nghìn Bitcoin năm 2013 quanh 700 USD/BTC, giữ vững khi giá rơi dưới 200 USD và dùng lợi nhuận để chi trả cuộc sống.
- Ông nhận định Bitcoin có nguồn cung dự báo được và không bị “in thêm”, trái ngược tiền pháp định, nên có thể đạt 1 triệu USD trong tương lai.
- TON do Telegram khởi phát 2018–2019 với cơ chế shardchains; dự án bị chặn ra mắt tại Hoa Kỳ, nay phát triển độc lập và bùng nổ mảng NFT; Toncoin từng đạt đỉnh 8,25 USD giữa 2024.
Pavel Durov nói gì về khoản đầu tư Bitcoin của mình?
Durov cho biết ông mua vài nghìn Bitcoin năm 2013 ở vùng “đỉnh cục bộ” khoảng 700 USD/BTC, rót vào “vài triệu USD”, sau đó vẫn nắm giữ khi giá rơi dưới 200 USD mà “không bận tâm”. Nguồn: cuộc trò chuyện trên podcast của Lex Fridman (YouTube).
Ông nhấn mạnh niềm tin dài hạn vào Bitcoin, bất chấp biến động. Theo ông, Bitcoin mang đặc tính không thể bị tịch thu hay kiểm duyệt vì lý do chính trị, phù hợp cách tiền tệ nên hoạt động trong kỷ nguyên số. Quan điểm này trùng với luận điểm chủ đạo của Bitcoin về quyền tự chủ tài chính.
“Tôi sẽ không bán. Tôi tin vào thứ này. Tôi nghĩ đây là cách tiền nên vận hành. Không ai có thể tịch thu Bitcoin của bạn. Không ai có thể kiểm duyệt bạn vì lý do chính trị.”
– Pavel Durov, CEO Telegram, 2024, podcast Lex Fridman (YouTube)
Vì sao Bitcoin giúp Durov “trụ vững” về tài chính?
Durov nói ông dùng khoản đầu tư Bitcoin để chi trả phong cách sống, phủ nhận việc “rút tiền từ Telegram”. Ông gọi Telegram là “một hoạt động thua lỗ đối với cá nhân tôi”, và chính Bitcoin đã giúp ông “trụ vững”. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Gốc nhìn của ông: các chính phủ “in tiền không ngừng”, còn Bitcoin có lịch phát hành dự báo được. Bitcoin có trần cung tối đa 21 triệu và tốc độ phát hành giảm theo halving, mang tính khan hiếm thuật toán. Nguồn: Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System (Satoshi Nakamoto, 2008, bitcoin.org).
“Chúng tôi đề xuất một hệ thống giao dịch điện tử ngang hàng không dựa vào niềm tin.”
– Satoshi Nakamoto, Bitcoin Whitepaper, 2008, bitcoin.org
Liệu Bitcoin có thể đạt 1 triệu USD như dự báo của Durov?
Durov dự báo “sẽ đến lúc Bitcoin trị giá 1 triệu USD” do yếu tố in tiền từ phía các chính phủ, còn Bitcoin thì không “in thêm”. Đây là nhận định cá nhân dựa trên khan hiếm và niềm tin dài hạn. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Bên cạnh các quan điểm cá nhân, một số tổ chức phân tích cũng đưa ra kịch bản tăng trưởng dài hạn cho Bitcoin dựa trên chấp nhận tổ chức và đặc tính khan hiếm thuật toán. Ví dụ, ARK Invest nêu kịch bản giá Bitcoin có thể đạt mức rất cao trong báo cáo Big Ideas 2024 (ARK Invest, 2024). Dù vậy, mọi dự báo đều có rủi ro.
TON là gì?
TON (The Open Network) khởi phát là Telegram Open Network mà Telegram phát triển 2018–2019 nhằm cung cấp blockchain cho hệ sinh thái nhắn tin. Theo Durov, TON có “khả năng mở rộng bẩm sinh” nhờ shardchains, giải bài toán quy mô người dùng lớn. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Dù công nghệ được phát triển thành công, Telegram không thể ra mắt tại Hoa Kỳ do rào cản pháp lý. Năm 2020, Telegram đạt thỏa thuận với SEC, đồng ý hoàn trả hơn 1,2 tỷ USD cho nhà đầu tư và nộp phạt dân sự 18,5 triệu USD liên quan dự án Gram. Nguồn: SEC Press Release, 2020.
Tại sao Telegram cho rằng Bitcoin và Ether chưa đủ khả năng mở rộng?
Durov cho biết Bitcoin và Ether “chưa đủ khả năng mở rộng” để xử lý tải của “hàng trăm triệu” người dùng Telegram. Đây là lý do nhóm ông thiết kế TON theo hướng sharding để tăng thông lượng. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Về nguyên lý, sharding chia mạng thành nhiều phân đoạn để xử lý song song, từ đó nâng throughput và giảm tắc nghẽn. Trên TON, khái niệm shardchains được nêu như cốt lõi mở rộng. Tham khảo thêm: The Open Network documentation/whitepaper (TON Foundation).
TON hiện gắn với hệ sinh thái Telegram và NFT ra sao?
Durov nói dự án nay mang tên The Open Network, “được nhúng sâu” vào hệ Telegram và đã tăng tốc mạnh ở mảng NFT. Ông khẳng định “TON đã trở thành blockchain lớn nhất hoặc lớn thứ 2 về khối lượng giao dịch NFT hằng ngày”. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Token gốc Toncoin (TON) lập đỉnh lịch sử 8,25 USD giữa 2024, sau đó giảm hơn 67% so với mức này. Nguồn dữ liệu giá: CoinGecko/CoinMarketCap, 2024. Biến động nhắc lại tính rủi ro cao của tài sản tiền điện tử, dù ứng dụng trong hệ sinh thái Telegram tiếp tục mở rộng.
Bối cảnh pháp lý và tác động đến lộ trình TON
Telegram từng đối mặt rào cản pháp lý tại Hoa Kỳ khiến không thể ra mắt TON ban đầu, dẫn tới việc dự án chuyển thành The Open Network do cộng đồng vận hành. Năm 2020, SEC công bố thỏa thuận dàn xếp với Telegram về dự án Gram. Nguồn: SEC Press Release, 2020.
Ngoài ra, Durov từng bị bắt tạm thời tại Pháp năm 2024 và bị cáo buộc liên quan việc người dùng Telegram phạm tội, theo Reuters (2024). Dù các diễn biến pháp lý chưa kết thúc, hệ sinh thái TON vẫn tăng trưởng với mô hình ứng dụng trong Telegram, đặc biệt ở NFT và tiện ích trong ứng dụng.
Bitcoin so với tiền pháp định: góc nhìn từ lập luận của Durov
Durov đối chiếu Bitcoin với tiền pháp định ở hai điểm: nguồn cung không thể in thêm tùy ý và chống kiểm duyệt, tịch thu. Đây là những luận điểm thường thấy trong cộng đồng ủng hộ Bitcoin. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Trong khi đó, tiền pháp định chịu tác động từ chính sách tiền tệ, có thể dẫn tới lạm phát. Bitcoin có lịch phát hành cố định và giảm theo chu kỳ halving. Tham khảo: Bitcoin Whitepaper (2008), Bitcoin.org. Tuy nhiên, tính biến động cao và rủi ro pháp lý vẫn là yếu tố cần cân nhắc.
| Tiêu chí | Bitcoin | Tiền pháp định |
|---|---|---|
| Nguồn cung | Tối đa 21 triệu, lịch phát hành dự báo được (halving) | Không cố định, do ngân hàng trung ương quyết định |
| Kiểm duyệt | Chống kiểm duyệt ở cấp giao thức | Có thể bị chặn/đóng băng theo quy định |
| Tịch thu | Khó tịch thu nếu giữ khóa riêng | Có thể bị phong tỏa theo pháp luật |
| Biến động | Cao, phụ thuộc chu kỳ và chấp nhận thị trường | Thường thấp hơn, phụ thuộc chính sách vĩ mô |
Những câu hỏi thường gặp
Pavel Durov mua Bitcoin khi nào và ở mức giá nào?
Ông nói đã mua vài nghìn Bitcoin vào năm 2013 quanh 700 USD/BTC và rót vào “vài triệu USD”. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Ông có bán khi giá rơi dưới 200 USD không?
Ông khẳng định không bán và tin vào giá trị dài hạn của Bitcoin, coi đây là cách tiền tệ nên vận hành. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Vì sao Telegram không thể ra mắt TON tại Hoa Kỳ?
Do rào cản pháp lý. Năm 2020, Telegram dàn xếp với SEC, hoàn trả hơn 1,2 tỷ USD cho nhà đầu tư và nộp phạt 18,5 triệu USD. Nguồn: SEC Press Release, 2020.
TON có thật sự dẫn đầu về khối lượng NFT?
Durov nói TON là blockchain lớn nhất hoặc nhì về khối lượng NFT hằng ngày. Đây là nhận định từ ông; cần đối chiếu số liệu thị trường độc lập. Nguồn: podcast Lex Fridman (YouTube).
Bitcoin đạt 1 triệu USD có chắc chắn không?
Đó là dự báo cá nhân của Durov. Một số báo cáo như ARK Invest Big Ideas 2024 nêu kịch bản tăng giá dài hạn, nhưng rủi ro thị trường luôn hiện hữu.
