Chính phủ Nhật Bản thông qua gói kích thích kinh tế quy mô 21,3 nghìn tỷ yen (khoảng 135,4 tỷ USD), gồm 17,7 nghìn tỷ yen chi tiêu và 2,7 nghìn tỷ yen giảm thuế, được mô tả là gói lớn nhất kể từ đại dịch COVID-19.
Quyết định công bố ngày 21/11 kèm theo lo ngại về tình hình tài khóa: đồng yen lao dốc, lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn dài tăng cao, và kế hoạch phát hành trái phiếu mới dự kiến sẽ vượt mức 6,69 nghìn tỷ yen của năm trước.
- Quy mô gói: 21,3 nghìn tỷ yen, gồm chi tiêu công và giảm thuế.
- Phản ứng thị trường: yen giảm, lợi suất trái phiếu kỳ hạn dài tăng.
- Lịch trình: bổ sung ngân sách có thể được thông qua sớm, phát hành trái phiếu sẽ tăng so với năm trước.
Nội dung chính của gói kích thích
Gói kích thích trị giá 21,3 nghìn tỷ yen bao gồm 17,7 nghìn tỷ yen cho chi tiêu chung và 2,7 nghìn tỷ yen cho giảm thuế, nhằm hỗ trợ tăng trưởng ngay sau khi chính phủ mới nhậm chức.
Quy mô chi tiêu công vượt đáng kể so với mức 13,9 nghìn tỷ yen của năm trước, cho thấy chính phủ chọn giải pháp kích thích tài khóa mạnh để kích cầu và ổn định nền kinh tế ngắn hạn.
Phản ứng thị trường và rủi ro tài khóa
Thông tin về gói kích thích đã làm đồng yen giảm xuống mức thấp nhất trong khoảng 10 tháng và đẩy lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn dài lên cao hơn, phản ánh lo ngại về triển vọng thâm hụt và cung trái phiếu tăng.
Sự gia tăng lợi suất phản ánh kỳ vọng thị trường về lượng trái phiếu mới phát hành lớn, điều có thể làm tăng chi phí vay của chính phủ và gây áp lực lên ngân sách trung hạn nếu không kèm theo chiến lược tài chính bền vững.
Lịch trình phê duyệt và phát hành trái phiếu
Chính phủ dự kiến thông qua ngân sách bổ sung sớm, có thể từ 28/11, và đặt mục tiêu thông qua tại nghị viện trước cuối năm; quy mô phát hành trái phiếu chính phủ mới vẫn chưa được chốt nhưng dự kiến sẽ lớn hơn năm trước.
Việc đẩy nhanh phê duyệt giúp giải ngân sớm nhưng cũng khiến thị trường phải điều chỉnh nhanh về cung trái phiếu; cơ quan quản lý tài khóa cần cân nhắc thời điểm phát hành để hạn chế biến động lợi suất.
Gói kích thích này sẽ làm tăng nợ công như thế nào?
Gói có thể làm nợ công tăng do nhu cầu phát hành trái phiếu bổ sung vượt mức năm trước, nhưng mức tác động phụ thuộc vào quy mô phát hành và tốc độ tăng trưởng kinh tế sau khi chi tiêu được giải ngân.
Đồng yen sẽ tiếp tục yếu hơn không?
Biến động tiếp theo của yen phụ thuộc vào cân bằng giữa chính sách tiền tệ trong và ngoài nước, kỳ vọng lãi suất và khối lượng phát hành trái phiếu; gói kích thích lớn có thể duy trì áp lực giảm giá ngắn hạn.
Khi nào ngân sách bổ sung có thể được thông qua?
Chính phủ đặt mục tiêu phê duyệt ngân sách bổ sung sớm, bắt đầu khoảng 28/11 và thông qua tại nghị viện trước cuối năm, nếu tiến trình lập pháp diễn ra thuận lợi.
