Nhà nghiên cứu Lý Tử Tân (Viện Nghiên cứu Quốc tế Trung Quốc) nhận định khả năng Mỹ và Iran đạt một lệnh ngừng bắn tạm thời không phải bất khả thi, nhưng rất khó và nếu có thì chỉ mang tính đối phó, khó trở thành con đường tin cậy dẫn tới ngừng bắn lâu dài.
Theo ông Lý, rào cản lớn nằm ở khác biệt lợi ích cốt lõi và mức độ thiếu tin cậy trong đàm phán, khiến thỏa thuận nếu xuất hiện cũng khó bền vững.
Bất đồng cốt lõi khó dung hòa
Iran coi việc kiểm soát Eo biển Hormuz và kho dự trữ uranium làm giàu 60% là “quân bài” chiến lược then chốt.
Ông Lý cho biết Iran đã nêu rõ sẽ không từ bỏ các lợi ích nền tảng này chỉ để đổi lấy một lệnh ngừng bắn ngắn hạn.
Ở chiều ngược lại, Mỹ yêu cầu Iran mở lại eo biển và xử lý vật liệu hạt nhân, về bản chất là đòi Iran nhượng bộ đơn phương để đổi lấy các bước đi ngắn hạn.
Nền tảng tin cậy đàm phán rất yếu
Iran thừa nhận có trao đổi thông tin liên quan với Mỹ thông qua các nước hữu nghị, nhưng phủ nhận đàm phán trực tiếp.
Trong khi phát tín hiệu đàm phán, Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn đưa ra “tối hậu thư” về khả năng tấn công quân sự. Ông Lý đánh giá cách tiếp cận “vừa đánh vừa đàm” giống chiến lược gây áp lực tối đa và thăm dò mức độ nhượng bộ hơn là theo đuổi hòa giải thực chất.
