Stellar và UNDP đang mở rộng thử nghiệm thanh toán số cho cứu trợ nhân đạo, với mục tiêu giảm chi phí chuyển tiền và đưa hỗ trợ đến những khu vực hạ tầng yếu.
Chương trình thử nghiệm đã chạy 16 tháng tại Haiti, Syria, Guatemala, Kenya và một số nước khác. Dữ liệu công bố cho thấy blockchain có thể phù hợp với các khoản chi nhỏ, chuyển tiền ở vùng khó kết nối và bối cảnh cần kiểm soát chi phí chặt chẽ.
- UNDP sẽ bước sang giai đoạn mở rộng thử nghiệm thanh toán số với Stellar.
- Chi phí chuyển khoản trong pilot giảm từ 10% xuống 2% khi dùng blockchain rails.
- Stablecoin và hạ tầng blockchain vẫn đối mặt rủi ro bị lạm dụng cho né kiểm soát vốn hoặc tài trợ khủng bố.
UNDP và Stellar mở rộng thử nghiệm thanh toán số
UNDP và Stellar đang đưa pilot thanh toán số sang giai đoạn mở rộng. Trọng tâm của dự án là kiểm tra cách blockchain rails có thể hỗ trợ chi trả cứu trợ và theo dõi giao dịch trong các môi trường vận hành phức tạp.
Thử nghiệm đã được triển khai trong 16 tháng qua tại Haiti, Syria, Guatemala, Kenya và một số quốc gia khác. Một số bài test liên quan đến chi trả trợ cấp cash-for-work ở nơi có kết nối di động yếu.
Robert Pasicko, thuộc UNDP Alternative Finance Lab, cho rằng thanh toán số là công cụ quan trọng để thúc đẩy bao trùm tài chính ở một số quốc gia. Stellar cũng đánh giá kết quả pilot cho thấy hạ tầng blockchain có thể hoạt động trong điều kiện “last mile” khó khăn.
Kết quả pilot: chi phí giảm và tỷ lệ chuyển tiền thành công đạt 100%
Pilot cho thấy chi phí chuyển tiền giảm từ 10% xuống 2% khi dùng blockchain rails thay cho phương thức truyền thống. Dữ liệu cũng ghi nhận tỷ lệ chuyển tiền thành công đạt 100%, kể cả ở những nơi sóng di động kém.
Báo cáo về pilot thanh toán số của UNDP và Stellar là cơ sở cho các số liệu này. Với các chương trình cứu trợ, mức giảm phí và độ ổn định của giao dịch là hai yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến lượng tiền đến tay người nhận.
We have shown that digital payments can reach the people that conventional systems miss, and in some of the hardest places to operate.
– UNDP, trong phản hồi về chương trình thử nghiệm
These pilots showed what open, public blockchain infrastructure can do when it is built around the realities of the last mile.
– Candace Kelly, Legal Chief của Stellar
Crypto trong cứu trợ nhân đạo: lợi ích và giới hạn
Crypto ngày càng xuất hiện nhiều hơn trong các hoạt động từ thiện và cứu trợ. Binance từng chuyển 3 triệu USDT cho các nạn nhân trận động đất gần đây ở Venezuela, và trước đó cũng tham gia hỗ trợ ở Philippines cùng các phản ứng dịch Ebola tại DRC và Uganda.
Ở chiều ngược lại, các khu vực xung đột như Sudan và Afghanistan từng cho thấy hệ thống ngân hàng quốc tế và địa phương có thể bị gián đoạn, khiến người nhận viện trợ khó tiếp cận tiền hỗ trợ. Đây là điểm mà blockchain rails được xem là có thể giảm bớt ma sát ở khâu phân phối cuối.
Rủi ro vẫn còn, đặc biệt ở khâu tuân thủ
Bên cạnh lợi ích về chi phí và tốc độ, stablecoin và crypto trong tài trợ nhân đạo vẫn đối mặt rủi ro bị dùng để né kiểm soát vốn hoặc phục vụ tài trợ khủng bố. Các hệ thống thanh toán mở vì thế luôn đi kèm yêu cầu giám sát chặt hơn.
Một báo cáo của Market Impact cho biết Mỹ đã cắt 88% hỗ trợ nhân đạo. Báo cáo này cũng nêu rằng stablecoin có thể giúp giảm chi phí phân phối viện trợ hơn 80% ở một số quốc gia, nhưng lợi ích đó phải được đặt trong khung kiểm soát rủi ro phù hợp.
US đã đóng băng hơn 1 tỷ USD tài sản crypto của Iran với cáo buộc liên quan đến tài trợ khủng bố. Chi tiết này cho thấy tranh luận về crypto trong cứu trợ không chỉ nằm ở hiệu quả chuyển tiền mà còn ở khả năng tuân thủ và ngăn lạm dụng.
Tổng kết
Quan hệ hợp tác giữa Stellar và UNDP cho thấy blockchain đang được thử nghiệm như một hạ tầng thanh toán cho viện trợ nhân đạo, với kết quả ban đầu nghiêng về giảm chi phí và cải thiện khả năng chuyển tiền ở vùng khó tiếp cận.
