Giá dầu lao dốc vào thứ 2 khi thị trường phản ứng trước các cuộc tấn công tên lửa mới nhất của Iran bằng cách đặt cược rằng quốc gia này sẽ không gây tổn hại đến cơ sở hạ tầng năng lượng.
Giá Brent giảm gần 6%, còn 71,11 USD/thùng, chỉ vài giờ sau khi đạt đỉnh 81,40 USD. Dầu thô Tây Texas (WTI) cũng theo đà giảm, tụt xuống dưới 70 USD và xóa sạch toàn bộ mức tăng trong 10 ngày qua.
Sự tăng giá đột ngột này bắt đầu từ khi Israel tiến hành cuộc tấn công bất ngờ vào các cơ sở hạt nhân và phòng thủ không quân của Iran mười một ngày trước, dẫn đến lo ngại về sự trả đũa trực tiếp từ Tehran.
Iran đã bắn tên lửa vào căn cứ không quân Al Udeid tại Qatar, nơi có 10.000 binh sĩ Hoa Kỳ đóng trú. Chính phủ Doha cho biết đã chặn đứng các cuộc tấn công này. Một đợt tên lửa khác nhằm vào các vị trí quân sự Hoa Kỳ tại Iraq.
Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất đối với các nhà giao dịch là điều Iran không làm: không đụng đến các đường ống dầu, tàu chở dầu hay các nhà máy lọc dầu. Chính điều này khiến giá dầu lao dốc. Theo tường thuật của Financial Times, các vụ tấn công được xem như một động thái đáp trả mà không muốn leo thang căng thẳng gây ảnh hưởng đến các tài sản năng lượng.
Iran tái hiện chiến lược năm 2020
Michael Alfaro, Giám đốc đầu tư tại Gallo Partners, nhận định đây là một động thái “được báo trước rõ ràng” và gửi thông điệp rằng Iran “ít có khả năng vũ khí hóa dầu thô”. Ông cho biết thị trường vẫn dồi dào nguồn cung, và dù căng thẳng chưa hạ nhiệt, điều đó không đồng nghĩa nguồn cung sẽ thắt chặt.
Rory Johnston, chuyên gia theo dõi thị trường dầu tại Commodity Context, nhận xét tình hình hiện nay gợi nhớ tới tháng 1 năm 2020 khi Iran phóng tên lửa vào căn cứ Hoa Kỳ ở Iraq sau khi Washington sát hại tướng quân đội hàng đầu của nước này. Khi đó, cũng như hiện tại, Iran thông báo gián tiếp để Hoa Kỳ có thời gian rút quân. Rory miêu tả đợt bán tháo dầu hôm thứ 2 là phản ứng trực tiếp gửi đi tín hiệu “hạ nhiệt” tương tự.
Mặc cho những tiếng gọi mạnh mẽ từ các phần tử cứng rắn Iran đòi phong tỏa eo biển Hormuz, Tehran vẫn chưa thực hiện. Tuyến đường thủy này chiếm khoảng 25% tổng lượng dầu vận chuyển qua đường biển toàn cầu. Hiện tại, tàu chở dầu vẫn duy trì di chuyển bình thường.
Trump yêu cầu các nhà khai thác giảm giá dầu
Dù giá dầu giảm, căng thẳng tại vùng Vịnh vẫn làm Washington lo lắng. Tổng thống Donald Trump đã đăng tải trên mạng social Truth Social, ra lệnh các công ty dầu Hoa Kỳ tăng sản lượng ra thị trường.
“MỌI NGƯỜI, GIỮ GIÁ DẦU THẤP. TÔI ĐANG THEO DÕI! CÁC BẠN ĐANG GIÚP ĐỐI THỦ. ĐỪNG LÀM VẬY!” ông viết. Sau đó thêm: “Gửi Bộ Năng lượng: KHOAN, KHOAN VÀO!!! Tôi nghiêm túc đấy!”
Tuy vậy, ông gần như không thể làm gì nhiều. Phần lớn sản lượng dầu Hoa Kỳ đến từ đất đai tư nhân, quyền kiểm soát liên bang hạn chế. Bob McNally, trưởng Rapidan Energy và cố vấn năng lượng cựu Tổng thống George W. Bush, cho biết các tổng thống có “giới hạn lựa chọn” để đẩy giá xuống. Theo ông, giải pháp hiệu quả là “ngăn Iran kích hoạt ‘cú bấm dầu’: tấn công hay gián đoạn sản xuất dầu vùng Vịnh.”
Chính quyền Trump vẫn cân nhắc các bước đi tiếp theo. Tổng thống Joe Biden từng sử dụng Kho Dự trữ Dầu Chiến lược năm 2022 để giảm giá dầu sau khi Nga xâm lược Ukraine. Mặc dù có hiệu quả, biện pháp này không mang tính tức thời.
Hiện tại, nguồn cung dầu Trung Đông vẫn không bị ảnh hưởng. Nhưng thị trường theo sát diễn biến. Thực tế Iran chỉ nhắm mục tiêu quân sự, không tác động đến tuyến dầu vận tải, cho thấy Tehran muốn phô diễn sức mạnh, không muốn giá dầu hỗn loạn. Tạm thời, đó là yếu tố đủ đảm bảo cho dòng dầu và giá cả ổn định.
