Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent chính là nhân tố then chốt giúp Chủ tịch Fed Jerome Powell giữ được vị trí, dù Tổng thống Trump từng cân nhắc sa thải ông.
Scott cảnh báo Trump rằng việc sa thải Powell sẽ gây ra hỗn loạn pháp lý và chính trị, đồng thời làm lung lay niềm tin của thị trường. Ông phân tích ba nguyên nhân quan trọng khiến quyết định này không có lợi.
- Scott Bessent thuyết phục Trump không sa thải Jerome Powell để tránh tổn hại thị trường và sự ổn định ngân hàng trung ương.
- Những căng thẳng xoay quanh ngân sách dự án cải tạo văn phòng trị giá 2,5 tỷ USD được một số quan chức Trump dùng làm lý do để đẩy Powell ra đi.
Tại sao Scott Bessent lại ngăn cản Trump sa thải Jerome Powell?
Scott Bessent, Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ, đã thuyết phục Tổng thống Trump giữ Powell tiếp tục nhiệm kỳ bằng cách trình bày ba luận điểm đáng chú ý, dựa trên sự am hiểu thị trường và chính trị.
Ông nhấn mạnh: Thứ nhất, thị trường tài chính đang ổn định và phản ứng tích cực với chính sách của Trump. thứ 2, Fed đã hé lộ khả năng giảm lãi suất hai lần trong năm nay. thứ 3, việc sa thải có thể dẫn đến tranh chấp pháp lý kéo dài và gây phân tán chính trị trong năm bầu cử.
“Nếu bạn sa thải Powell ngay lúc này, ông ấy sẽ kiện ngay lập tức. Quá trình pháp lý sẽ kéo dài nhiều tháng, chỉ đem lại rắc rối và không lợi ích nào.”
Trích lời Scott Bessent, Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ, 2023 (theo Wall Street Journal)
Scott cũng nhấn mạnh việc giữ Fed độc lập là tối quan trọng. Theo ông, nếu lãnh đạo Fed bị xem như người dễ bị thay thế vì bất đồng chính sách, uy tín của ngân hàng trung ương sẽ suy giảm nghiêm trọng.
Rủi ro pháp lý và chính trị nào được Scott cảnh báo với Trump?
Scott Bessent phân tích cụ thể các tác động tiêu cực liên quan đến mặt pháp lý và chính trị nếu sa thải Powell. Ông lưu ý một vụ kiện pháp lý có thể làm chậm quá trình bổ nhiệm người kế nhiệm và khiến thị trường lo ngại.
Hơn nữa, phe Cộng hòa tại Thượng viện, bao gồm Thượng nghị sĩ John Thune, đã lên tiếng phản đối việc thay thế sớm Chủ tịch Fed vì đó là mong muốn giữ nguyên sự độc lập của Fed trong mắt thị trường.
“Tôi nghĩ thị trường mong muốn một ngân hàng trung ương độc lập.”
John Thune, Thượng nghị sĩ Cộng hòa, 2023 (Fox News)
Việc Powell được thay thế sẽ để lại ghế Chủ tịch cho Phó Chủ tịch Philip Jefferson, đồng minh thân cận của Powell do Tổng thống Biden bổ nhiệm, từ đó không có lợi cho Trump trong bối cảnh chính trị hiện tại.
Những yếu tố khác khiến Trump và phe thân cận muốn sa thải Powell là gì?
Bên cạnh lý do chính sách tiền tệ, một số quan chức Trump như Giám đốc Ngân sách Russell Vought đang thúc đẩy việc này dựa vào dự án cải tạo văn phòng Fed với ngân sách 2,5 tỷ USD, có dấu hiệu trễ tiến độ và đội vốn.
Để có lý do hợp pháp “for cause” nhằm sa thải, phe Trump đã cử các đồng minh vào ủy ban quy hoạch D.C để kiểm tra và gây áp lực với dự án này.
Song những quyết định như vậy có thể dẫn đến kiện tụng và là con đường khó khăn, theo những phán quyết gần đây của Tòa án Tối cao khiến việc sa thải Chủ tịch Fed càng trở nên phức tạp hơn.
Điều gì xảy ra nếu Powell bị sa thải vào lúc này?
Nếu Powell bị sa thải, quy trình xác nhận Chủ tịch mới mất nhiều thời gian bởi Thượng viện khó họp và bỏ phiếu trong mùa hè khi đại đa số nghị sĩ vắng mặt. Đặc biệt, vị trí người đứng đầu Fed có thể do phó Chủ tịch Philip Jefferson đảm nhận tạm thời, gây bất lợi chính trị cho Trump.
Điều này làm tăng rủi ro về sự ổn định của thị trường tài chính, cũng như tiềm ẩn những bất đồng nội bộ tại ngân hàng trung ương ngay thời điểm nhạy cảm về kinh tế và chính trị.
Các yếu tố và thời điểm chính trong cuộc tranh cãi giữa Trump và Powell là gì?
Trump từng nhiều lần tỏ ý bất mãn vì Powell chưa cắt giảm đủ lãi suất để giảm chi phí nợ công liên bang. Tình trạng này càng căng thẳng khi chính quyền Trump đặt câu hỏi về dự án cải tạo văn phòng Fed trị giá 2,5 tỷ USD bị chậm tiến độ.
Cuối cùng, Scott Bessent nắm bắt thời cơ can thiệp kịp thời, khuyên Trump giữ Powell, nhằm tránh tác động tiêu cực rộng khắp, đặc biệt trước 10 tháng cuối nhiệm kỳ của Powell.
Các quan chức Trump khác còn làm gì nhằm hạ bệ Powell?
Bên cạnh Scott Bessent giữ vai trò trung gian, những nhân vật như Russell Vought tiếp tục tìm cách loại bỏ Powell, chủ yếu dựa trên vụ án cải tạo ngân sách kéo dài.
Nhóm này còn cố gắng thông qua các biện pháp thanh tra nghiêm ngặt và kiểm tra tại hiện trường nhằm tạo bằng chứng cho việc sa thải “for cause”. Tuy nhiên, theo các chuyên gia pháp lý, điều này không dễ thực hiện do những tiền lệ pháp lý gần đây.
Những bài học và tầm quan trọng của việc giữ ổn định Fed là gì?
Vụ việc cho thấy tầm quan trọng của việc duy trì sự độc lập và ổn định của ngân hàng trung ương trong những giai đoạn chính trị phân cực. Scott Bessent, với vai trò Bộ trưởng Tài chính, đã thể hiện kinh nghiệm sâu sắc và nhạy bén trong việc bảo vệ cấu trúc kinh tế nền tảng của nước Hoa Kỳ trước những biến động cảm tính.
Câu hỏi thường gặp
Scott Bessent đã giúp gì trong việc giữ ông Powell ở lại?
Scott đã thuyết phục Trump bằng phân tích chính trị – kinh tế, nhấn mạnh rủi ro pháp lý, thị trường và sự phản đối từ các thượng nghị sĩ Cộng hòa nếu sa thải Powell.
Việc sa thải Powell sẽ gây ra những hệ lụy gì cho thị trường?
Tạo sự bất ổn, mất niềm tin với Fed, có thể gây biến động lớn về tài chính, cùng với kiện tụng kéo dài khiến thị trường lo ngại.
Tại sao dự án cải tạo văn phòng Fed lại liên quan đến vụ việc này?
Dự án trễ tiến độ và đội vốn bị dùng làm căn cứ để một số quan chức thúc đẩy sa thải Powell theo hình thức “for cause”.
Ai sẽ thay thế Powell nếu ông bị sa thải?
Phó chủ tịch Philip Jefferson, đồng minh của Powell do Tổng thống Biden đề cử, sẽ tạm thời đứng đầu Fed.
Phản ứng của phe Cộng hòa về việc sa thải Chủ tịch Fed như thế nào?
Nhiều thượng nghị sĩ, như John Thune, khẳng định thị trường cần một Fed độc lập và phản đối việc thay thế sớm Chủ tịch Fed.
