Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) đã “tốt nghiệp” khỏi Dự án mBridge, cầu nối tiền tệ kỹ thuật số của ngân hàng trung ương mà Trung tâm Đổi mới của tổ chức này đã tham gia phát triển từ năm 2021. Tuy nhiên, dự án này vẫn còn nhiều năm nữa mới có thể đi vào hoạt động, theo lời của Tổng giám đốc BIS, ông Augustin Carstens, vào ngày 31 tháng 10.
Dự án mBridge, sử dụng công nghệ do Quỹ Hyperledger phát triển, đã đạt đến trạng thái sản phẩm khả thi tối thiểu và kêu gọi sự tham gia của khu vực tư nhân vào tháng 6. Các ngân hàng ở Trung Quốc và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) đã hưởng ứng lời kêu gọi tham gia.
Bên cạnh BIS, các thành viên sáng lập của dự án bao gồm cơ quan tiền tệ trung ương của Trung Quốc, Hồng Kông, Thái Lan, và UAE. Ả Rập Xê Út đã gia nhập với tư cách là thành viên đầy đủ vào tháng 6 và dự án có hơn 25 thành viên quan sát.
BIS khẳng định ủng hộ các biện pháp trừng phạt
Lý do khiến Carstens muốn tách tổ chức của mình ra khỏi một dự án đầy tiềm năng và giản tiện tầm quan trọng của nó đã được tiết lộ trong cuộc trò chuyện bên bếp lửa tại Hội nghị Ngân hàng Quốc tế Santander, nơi Carstens đang phát biểu. Ông được hỏi:
“Gần đây tôi đã nhận thấy những suy đoán trên truyền thông rằng một trong các dự án của ông — Dự án mBridge — có thể tạo cơ sở cho sáng kiến BRICS nhằm né tránh các lệnh trừng phạt. Điều đó có khả thi không?”
“Về khía cạnh chính trị, những tiếng ồn xung quanh, mBridge không phải là ‘cầu nối BRICS’ — tôi phải khẳng định điều đó một cách dứt khoát,” Carstens đáp trả.
Thay vào đó, mBridge được thiết kế để đáp ứng nhu cầu của các ngân hàng trung ương. Nhưng Carstens không phủ nhận ý tưởng né tránh cấm vận với Dự án mBridge là không khả thi. Thay vào đó:
“BIS không hoạt động với bất kỳ quốc gia nào, cũng như các sản phẩm của nó không thể được sử dụng bởi bất kỳ quốc gia nào bị áp đặt lệnh trừng phạt […] Và tất cả các ngân hàng trung ương thành viên đều có cùng tư duy này.”
BRICS — tổ chức liên chính phủ mang tên các thành viên sáng lập Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và Nam Phi — đã thảo luận về “phi USD hóa” trong nhiều năm qua. Trong thời gian đó, Iran, Ai Cập, Ethiopia, Ả Rập Xê Út, và UAE đã gia nhập, có nghĩa là BRICS và Dự án mBridge chia sẻ gần một nửa thành viên của mình.
Quy trình chuyển tiền quốc tế truyền thống so với Dự án mBridge. Nguồn: BIS
BRICS từ lâu đã thúc đẩy nỗ lực hướng tới việc loại bỏ sự phụ thuộc vào USD Mỹ trong hệ thống tài chính quốc tế. Mặc dù chưa đạt được nhiều thành công trong mục tiêu đó, nhưng nhấn mạnh vào các lựa chọn tiền tệ thay thế thể hiện tại hội nghị thượng đỉnh của nhóm ở Kazan, Nga, vào đầu tháng 10 đã khiến các quan sát viên quốc tế phải chú ý.
Xem xét lại chuyển tiền quốc tế
Sức hấp dẫn của Dự án mBridge đối với những ai có thể muốn né tránh biện pháp trừng phạt là nó tránh được hệ thống ngân hàng đại lý, vốn là cơ chế thực tế để áp đặt các biện pháp trừng phạt.
Carstens rất muốn thu hút sự chú ý đến một dự án khác của BIS — Dự án Agora — có thể cung cấp cơ sở cho khái niệm “Finternet” về kiến trúc tài chính quốc tế mà ông đã giới thiệu vào tháng 4.
Dòng chảy chuyển khoản theo Dự án Agora. Nguồn: BIS
Ngân hàng Pháp (đại diện cho hệ thống tiền tệ châu Âu), Ngân hàng Nhật Bản, Ngân hàng Hàn Quốc, Ngân hàng Mexico, Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ, Ngân hàng Anh, và Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York là những người tham gia Dự án Agora — không có thành viên BRICS nào. Quan trọng là, Dự án Agora duy trì hệ thống ngân hàng đại lý.
Nguồn: Ananya Kumar
