Dù bạn đang tham gia thị trường chứng khoán, giao dịch Forex trong ngày, hay mới bắt đầu với tiền điện tử, bạn sẽ nghe rất nhiều thuật ngữ giao dịch nghe khá lạ lẫm.
FOMO, ROI, ATH, HODL, tất cả những điều này có nghĩa là gì? Giao dịch và đầu tư có ngôn ngữ riêng, và việc học tất cả các thuật ngữ mới này có thể khiến bạn choáng ngợp.
Tuy nhiên, chúng lại rất hữu ích nếu bạn muốn theo kịp những gì đang diễn ra trên thị trường tài chính.
Fear, Uncertainty and Doubt (FUD)
FUD không hẳn là một thuật ngữ giao dịch, nhưng thường xuyên được dùng trong bối cảnh thị trường tài chính.
FUD là một chiến lược nhằm bôi xấu một công ty, sản phẩm hoặc dự án nào đó bằng cách lan truyền thông tin sai lệch.
Mục đích là gieo rắc nỗi sợ và tạo ra lợi thế nào đó. Lợi thế này có thể là cạnh tranh, chiến lược, hoặc kiếm lợi nhuận từ việc giá cổ phiếu giảm sau tin tức bất lợi.
Trong không gian tiền điện tử, FUD rất phổ biến. Nhiều nhà đầu tư mở vị thế short trước, rồi tung ra những tin có thể gây hại hoặc gây hiểu lầm để giá giảm mạnh.
Từ đó, họ có thể thu lợi lớn nhờ bán khống hoặc mua quyền chọn bán. Ngoài ra, họ cũng có thể sắp xếp các thỏa thuận OTC trước khi tung tin.
Trong nhiều trường hợp, thông tin hóa ra sai hoặc gây hiểu nhầm. Tuy nhiên, cũng có khi tin tức lại đúng. Do đó, bạn nên xem xét mọi khía cạnh và tự hỏi: động cơ thực sự của người chia sẻ thông tin này là gì?
Fear of Missing Out (FOMO)
FOMO là cảm xúc mà nhà đầu tư trải qua khi lao vào mua một tài sản vì sợ bỏ lỡ cơ hội lợi nhuận. Khi nhiều người cùng FOMO, giá có thể tăng dựng đứng.
Việc “nhảy” từ tài sản này sang tài sản khác trong một vòng xoay liên tục thường là dấu hiệu cho giai đoạn cuối của thị trường tăng giá.
Trong điều kiện thị trường cực đoan, nhiều nhà đầu tư bị cuốn vào vị thế chỉ vì FOMO, khiến giá đi quá xa theo cả hai hướng và nhiều người bị mắc kẹt khi cố gắng giao dịch ngược xu hướng.
FOMO cũng thường được dùng khi thiết kế ứng dụng mạng xã hội. Bằng cách trộn bài đăng cũ với mới, nền tảng khiến người dùng lo lắng mình đang bỏ lỡ điều gì đó, và quay lại kiểm tra liên tục.
HODL
HODL xuất phát từ một lỗi chính tả của từ “hold”. Đây là phiên bản tiền điện tử của chiến lược “mua và nắm giữ”.
Thuật ngữ này xuất hiện lần đầu trên diễn đàn BitcoinTalk năm 2013 trong bài viết nổi tiếng “I AM HODLING.”
HODLing có nghĩa là giữ tài sản bất chấp biến động giá. Thường dùng cho những nhà đầu tư (HODLer) không giỏi giao dịch ngắn hạn nhưng muốn nắm giữ tiền điện tử lâu dài.
Chiến lược HODL giống với “buy and hold” trong thị trường truyền thống. Ví dụ, nếu bạn áp dụng chiến lược DCA (trung bình giá), mua 10 USD Bitcoin mỗi tuần trong 5 năm qua, khoản đầu tư của bạn đã tăng hơn 7 lần.
BUIDL
BUIDL là biến thể của HODL, mô tả những người tiếp tục xây dựng hệ sinh thái tiền điện tử bất chấp giá cả biến động.
BUIDL nhấn mạnh rằng tiền điện tử không chỉ là đầu cơ, mà còn là công nghệ mang lại giá trị thực tế cho hàng tỷ người trong tương lai.
SAFU (Secure Asset Fund for Users)
SAFU bắt nguồn từ một meme khi cựu CEO Binance, Changpeng Zhao (CZ), nói “funds are safe” trong thời gian bảo trì bất ngờ. Sau đó, Binance lập Quỹ SAFU để bảo vệ người dùng trong trường hợp bị tấn công bảo mật.
Return on Investment (ROI)
ROI đo lường hiệu suất đầu tư bằng cách so sánh lợi nhuận với chi phí ban đầu. Công thức:
ROI = (Giá trị hiện tại – Chi phí ban đầu) / Chi phí ban đầu
Ví dụ: Mua Bitcoin ở mức 6.000 USD, bán ở 8.000 USD → ROI = 33%.
Tuy nhiên, ROI không phản ánh đầy đủ rủi ro, tính thanh khoản hay yếu tố thời gian.
All-Time High (ATH)
ATH là mức giá cao nhất của một tài sản. Ví dụ: Bitcoin đạt ATH 19.798,86 USDT trên cặp BTC/USDT vào năm 2017.
Khi phá vỡ ATH, không còn vùng kháng cự rõ ràng, giá có thể tiếp tục tăng mạnh. Tuy nhiên, các đợt tăng parabol thường kết thúc bằng cú sụt giảm mạnh, như Bitcoin từ 20.000 USD xuống 11.000 USD chỉ trong 5 ngày.
All-Time Low (ATL)
Ngược lại với ATH, ATL là mức giá thấp nhất. Ví dụ: BNB có ATL là 0,5 USDT trong ngày giao dịch đầu tiên. Phá ATL thường kéo theo đà giảm mạnh hơn nữa vì không có mức hỗ trợ lịch sử.
Do Your Own Research (DYOR)
DYOR nghĩa là tự nghiên cứu trước khi đầu tư, không dựa hoàn toàn vào người khác. Trong thị trường tiền điện tử, câu “Đừng tin, hãy xác minh” thường đi kèm với DYOR.
Due Diligence (DD)
DD là bước thẩm định, đánh giá kỹ lưỡng trước khi ký kết thỏa thuận hay đầu tư. Đây là cách để so sánh rủi ro và lợi ích, tránh đưa ra quyết định sai lầm.
Anti Money Laundering (AML)
AML là tập hợp các quy định nhằm ngăn chặn tội phạm rửa tiền. Các tổ chức tài chính phải giám sát và báo cáo giao dịch đáng ngờ để hạn chế hành vi che giấu nguồn tiền bất hợp pháp.
Know Your Customer (KYC)
KYC yêu cầu các sàn giao dịch và tổ chức tài chính xác minh danh tính khách hàng. Đây là một phần của quy định AML, nhằm giảm thiểu rủi ro rửa tiền.
Kết luận
Thuật ngữ giao dịch tiền điện tử có thể gây rối rắm lúc ban đầu. Nhưng giờ bạn đã biết một loạt khái niệm quan trọng để cảm thấy “SAFU” hơn.
Hãy nhớ: luôn DYOR khi gặp FUD, đừng FOMO mù quáng khi một đồng coin chạm ATH, và tiếp tục HODL cũng như BUIDL!
