Wang Yongli, cựu phó chủ tịch Ngân hàng Trung Quốc, cho rằng việc đưa tiền tệ quay lại bản vị kim loại hoặc neo vào một tài sản mới như tiền điện tử (Bitcoin), đất hiếm hay năng lượng là hiểu sai bản chất và quy luật phát triển của tiền tệ.
Trong bài viết Where Does the Huge Increase in Currency Come From? (đề ngày 17/02), ông lập luận tiền tệ hiện đại đã rời xa hệ thống tiền giấy dựa trên chuẩn kim loại, chuyển sang mô hình không còn gắn với bất kỳ dạng của cải có thể giao dịch cụ thể nào.
- Tiền tệ hiện đại không còn neo vào của cải cụ thể.
- Neo tiền tệ vào tài sản sẽ gây thiếu hụt tiền tệ, kìm hãm trao đổi.
- Neo vào tiền điện tử như Bitcoin bị coi là hiểu lầm về tiền tệ.
Lập luận chính: tiền tệ không nên có neo tài sản cố định
Ông Wang nói việc tìm một điểm neo mới cho tiền tệ, gồm tiền điện tử như Bitcoin, là cách hiểu sai về tiền tệ.
Ông cho rằng tiền tệ hiện đại đã biến đổi hoàn toàn: từ hệ thống tiền giấy dựa trên bản vị kim loại sang hệ thống không còn gắn với bất kỳ dạng của cải có thể giao dịch cụ thể nào. Theo ông, thực tiễn và lý thuyết tiền tệ đã chứng minh cách tiếp cận neo vào một loại của cải cụ thể là không phù hợp với cách tiền tệ vận hành trong nền kinh tế hiện đại.
Bài viết nêu quan điểm: nếu tiền tệ bị neo vào một tài sản cụ thể, tổng lượng tiền sẽ khó điều chỉnh theo tổng giá trị của của cải có thể giao dịch. Hệ quả được mô tả là có thể gây thiếu hụt tiền tệ, từ đó hạn chế hoặc cản trở trao đổi, cũng như kìm hãm phát triển kinh tế và xã hội.
Vì sao neo vào Bitcoin, đất hiếm hoặc năng lượng bị phản đối
Ông Wang xếp đề xuất neo tiền tệ vào Bitcoin, đất hiếm hoặc năng lượng vào nhóm hiểu sai quy luật phát triển của tiền tệ.
Trong bài, ông lập luận việc quay lại bản vị kim loại hoặc tìm một neo mới (ví dụ tiền điện tử như Bitcoin, đất hiếm, năng lượng) xuất phát từ quan niệm cho rằng tiền tệ cần gắn với tài sản hữu hình hoặc có thể giao dịch. Ông phản bác quan niệm này bằng kết luận rằng neo như vậy sẽ khiến cung tiền không linh hoạt, khó phản ánh biến động giá trị tổng thể của của cải trên thị trường.
Từ góc nhìn chính sách, thông điệp trọng tâm là: thiếu hụt tiền tệ do ràng buộc neo tài sản có thể làm suy yếu chức năng trao đổi của tiền, tạo nút thắt cho hoạt động kinh tế. Do đó, việc phục hồi bản vị kim loại hoặc coi tiền điện tử như Bitcoin là neo tiền tệ được ông đánh giá là đi ngược bản chất và quỹ đạo phát triển của tiền tệ hiện đại.
