Israel đã yêu cầu Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) chuẩn bị cho một chiến dịch mở rộng ở Lebanon, đây là kế hoạch dự phòng chứ chưa phải tuyên bố mở cuộc tấn công bộ binh quy mô lớn tại miền nam Lebanon.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Israel nhấn mạnh mục tiêu giảm rủi ro rocket và drone từ Hezbollah nhắm vào các cộng đồng phía bắc, đồng thời giữ linh hoạt về thời điểm và phạm vi hành động tùy diễn biến thực địa và ngoại giao.
- IDF được chỉ đạo chuẩn bị cho kịch bản chiến dịch mở rộng ở Lebanon, nhưng chưa công bố tấn công bộ binh toàn diện.
- Ý tưởng vùng đệm hướng tới sông Litani nhằm đẩy hỏa lực ra xa biên giới, song có tranh luận về tính bền vững nếu thiếu thỏa thuận chính trị.
- UNIFIL và Nghị quyết 1701 tạo ràng buộc pháp lý-ngoại giao; phía Mỹ cảnh báo rủi ro bị coi là chiếm đóng nếu duy trì hiện diện dài hạn.
IDF được lệnh chuẩn bị cho chiến dịch mở rộng ở Lebanon
Israel yêu cầu IDF chuẩn bị cho một chiến dịch mở rộng ở Lebanon, theo Le Monde, hàm ý lập kế hoạch dự phòng thay vì tuyên bố mở cuộc tấn công bộ binh đã được quyết định.
Nội dung chuẩn bị thường bao gồm điều chỉnh thế bố trí lực lượng, bảo đảm hậu cần và đồng bộ tình báo cho các kịch bản xuyên biên giới. Các quan chức mô tả mục tiêu là bảo vệ các cộng đồng miền bắc Israel trước đe dọa rocket và drone từ Hezbollah, đồng thời duy trì “quyền lựa chọn” về thời điểm và phạm vi hành động.
Vùng đệm hướng tới sông Litani được coi là then chốt
Một vùng đệm hướng tới sông Litani nhằm đẩy các nguồn hỏa lực thù địch ra xa biên giới Israel và nắm các vị trí địa hình chi phối, qua đó làm khó khả năng tổ chức tấn công của Hezbollah.
Theo lập luận trong bài, chiều sâu vùng đệm có thể giúp giảm hiệu quả các đòn tấn công xuất phát từ làng mạc sát đường biên. Cách tiếp cận này ưu tiên kiểm soát địa hình và tạo khoảng cách an toàn, thay vì chỉ dựa vào phòng thủ ngay sát biên giới.
Tướng Lebanon nghỉ hưu Elias Hanna cho rằng Israel dường như theo đuổi một thế phòng thủ tiến về phía trước, có thể kéo tới Litani, để hình thành vùng đệm. Ở chiều ngược lại, chuyên gia Lebanon Hassan Jouni nhận định nếu không có thỏa thuận chính trị, người dân phải di dời nhiều khả năng sẽ quay lại và tái thiết, làm suy yếu bất kỳ vùng đệm đơn phương nào.
Bối cảnh pháp lý: UNIFIL và Nghị quyết 1701 của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc
Các bước đi tác chiến được cân nhắc trong khuôn khổ UNIFIL và Nghị quyết 1701, vì một hiện diện kéo dài bên trong Lebanon có thể kéo theo thách thức pháp lý và ngoại giao.
Phần phân tích nhấn mạnh rằng mọi thay đổi thực địa liên quan đến kiểm soát lãnh thổ hoặc duy trì lực lượng có thể bị soi chiếu theo các ràng buộc hiện có. Điều này làm tăng vai trò của đàm phán, điều phối quốc tế và các giới hạn chính trị đối với một “dấu chân” lâu dài.
Vùng đệm có thể liên hệ với Nghị quyết 1701 và UNIFIL như thế nào
Các thảo luận gồm khả năng tăng cường lực lượng dọc biên giới để thay thế hoặc củng cố UNIFIL, nhưng còn tranh cãi liệu vùng đệm đơn phương có phù hợp khung 1701 nếu thiếu thỏa thuận hay không.
Nghiên cứu từ Institute for National Security Studies đề cập việc bàn về triển khai thêm lực lượng dọc biên giới theo hướng “thay thế hoặc tăng cường” UNIFIL. Tuy nhiên, điểm mấu chốt vẫn là tính hợp pháp và tính chấp nhận chính trị: nếu không có dàn xếp được thương lượng, cách hiểu về việc “nằm trong khung” hay “nằm ngoài khung” của 1701 có thể khác nhau giữa các bên liên quan.
Tuyên bố của Mỹ và nhiệm vụ UNIFIL phát tín hiệu gì về rủi ro leo thang
Mỹ cảnh báo giới hạn chính trị đối với hiện diện dài hạn của Israel ở Lebanon, cho rằng một vùng đệm đơn phương có thể bị xem như chiếm đóng và khó được Lebanon chấp nhận.
“Viển vông.”
– Amos Hochstein, đặc phái viên Mỹ
Nhận định này được nêu trong bối cảnh Washington nhấn mạnh rủi ro pháp lý-chính trị nếu duy trì ranh giới và lực lượng theo cách tạo cảm nhận “chiếm đóng”. Đồng thời, nhiệm vụ của UNIFIL và khuôn khổ Nghị quyết 1701 làm tăng chi phí ngoại giao của mọi kịch bản hiện diện kéo dài.
Những câu hỏi thường gặp
IDF có đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công bộ binh toàn diện vào miền nam Lebanon không, và khu vực nào có thể bị ảnh hưởng hướng tới sông Litani?
IDF đang chuẩn bị các kịch bản dự phòng. Giới chức cho biết một cuộc tấn công bộ binh vẫn có thể xảy ra, và một số phân tích thảo luận phạm vi có thể “tới” hoặc “hướng tới” sông Litani tùy điều kiện.
Vùng đệm của Israel phù hợp hay vi phạm Nghị quyết 1701 và nhiệm vụ UNIFIL như thế nào?
Quan điểm đang khác nhau. INSS nêu các đề xuất liên quan UNIFIL, trong khi đặc phái viên Mỹ cảnh báo vùng đệm đơn phương có thể giống chiếm đóng và đối mặt phản ứng pháp lý-chính trị theo khuôn khổ Nghị quyết 1701.
