Vitalik Buterin cảnh báo Ethereum có thể thất bại về trustlessness, leave test và self-sovereignty nếu giao thức ngày càng phình to và quá phức tạp, dù có nhiều nút và cơ chế xác minh mạnh.
Ông cho rằng yếu tố bị đánh giá thấp của trustlessness và tự chủ là sự đơn giản của giao thức; thêm tính năng để đáp ứng nhu cầu quá đặc thù có thể có lợi ngắn hạn nhưng phá hủy nền tảng dài hạn.
- Sự đơn giản quyết định trustlessness, leave test, self-sovereignty.
- Giao thức phình to làm giảm bảo mật và khả năng kế thừa client.
- Cần cơ chế simplification/garbage collection trong phát triển Ethereum.
Vì sao giao thức phức tạp có thể thất bại
Một giao thức có nhiều nút và chịu lỗi Byzantine 49% vẫn có thể không trustless, không vượt leave test và thiếu self-sovereignty nếu là một mớ mã khổng lồ và kỹ thuật mật mã quá khó.
Vitalik nêu ví dụ: dù các nút có thể xác minh đầy đủ bằng peerdas và starks kháng lượng tử, nếu giao thức có hàng trăm nghìn dòng code và tới mức cần 5 kỹ thuật mật mã cấp PhD, người dùng sẽ phải tin vào một nhóm nhỏ người hiểu được thuộc tính giao thức, thay vì tự kiểm chứng.
Ông lập luận giao thức cũng không qua leave test: nếu đội client hiện tại rời đi, đội mới rất khó đạt chất lượng tương đương. Self-sovereignty cũng bị suy giảm vì ngay cả người kỹ thuật cao cũng không thể kiểm tra hay hiểu hết, khiến giao thức không thật sự thuộc về người dùng; đồng thời rủi ro sụp đổ tăng khi các phần tương tác phức tạp.
Trong bối cảnh theo dõi diễn biến thị trường tiền điện tử gắn với Ethereum, các công cụ phân tích phái sinh như OI, funding và thanh lý trên BingX có thể bổ trợ góc nhìn về phản ứng của nhà giao dịch trước các thảo luận thay đổi giao thức, nhưng trọng tâm bài viết vẫn là tính đơn giản của thiết kế.
Có thể bạn chưa biết, sàn giao dịch BingX đang có nhiều đặc quyền cho thành viên mới và thành viên VIP.
Đề xuất simplification và garbage collection cho Ethereum
Vitalik lo ngại Ethereum quá háo hức thêm tính năng, khiến giao thức phình to; ông kêu gọi đưa chức năng simplification/garbage collection vào quy trình phát triển.
Ông chỉ ra vấn đề cốt lõi: nếu thay đổi chỉ được đánh giá theo mức độ sửa giao thức hiện có, áp lực giữ tương thích ngược sẽ dẫn đến thêm nhiều hơn bớt, khiến bloat theo thời gian. Vì vậy cần tiêu chí đơn giản hóa rõ ràng.
Vitalik đưa ra 3 thước đo simplification: (1) tối thiểu tổng số dòng code của giao thức; (2) tránh phụ thuộc không cần thiết vào các thành phần kỹ thuật vốn đã phức tạp; (3) thêm invariants, ví dụ EIP-6780 (loại bỏ selfdestruct) và thêm thuộc tính rằng tối đa N storage slots có thể thay đổi mỗi block, giúp đơn giản hóa phát triển client.
Garbage collection có thể nhỏ lẻ (tinh gọn chức năng hiện có) hoặc quy mô lớn, ví dụ thay PoW bằng PoS. Một hướng khác là tương thích ngược kiểu Rosetta: giữ tính năng hiếm dùng nhưng hạ xuống thành smart contract thay vì bắt buộc trong giao thức; ví dụ sau khi nâng cấp native account abstraction có thể loại dần kiểu giao dịch cũ, thay pre-compiled bằng code EVM hoặc RISC-V, và về lâu dài có thể chuyển VM từ EVM sang RISC-V.
Kết thúc, ông kỳ vọng nhà phát triển client không còn phải xử lý mọi phiên bản Ethereum cũ; về dài hạn có thể giảm nhịp thay đổi và ngăn các phần vô dụng trở thành lực cản vĩnh viễn với giao thức.





